Tesla Bobini

2.120 views
views

Nikola Tesla, Sırp kökenli Amerekalı mucit, fizikçi ve elektrofizik uzmanıdır. Aslında dünyadaki bilim ve teknoloji yapısını tam anlamıyla ‘kökünden’ değiştirebilecek birçok ‘kullanılan ve kullanılmayan’ deneye/buluşa da imza atmasına rağmen, ders kitaplarında adı nadiren geçer.

Bugün kullanılan radyo frekanslarından, telsiz cihazlara kadar bir çok buluşa imza atmıştır. Bugün kullanılan floresan lambanın bile icatçısıdır. İsmini çok az kişi duymuştur. Bunun nedeni ampulün mucidi Thomas Edison ile birlikte aynı zamanda yaşayıp çalışmasıdır. Edison daha çok para getiren mucitler için uğraşmış, Tesla ise insanlık için faydalı olacak mucitlerle uğraşmıştır. Edison bugün kullanılan video kameraların ve hatta sinemanın ortaya çıkmasını sağladı.

Tesla, ilk iş hayatına Edison’un yanında başladı ve Edison tarafından bir çok kez kaldırılmasına dayanamayıp onun yanından ayrılmış ve deneyleri için gereken parayı çeşitli işlerde çalışarak kazanmıştır.

Bu yazıda Tesla’nın “İnsanlık için faydalı mucitler” yapılması felsefesinin en iyi ürünü olan “Tesla Bobini” üzerinde duracağım. Bugün daha yeni yeni gündeme gelen temassız şarj teknolojisinin de bu ürünle önünü açmıştır.

1- Bobinin Amacı;

Tesla bobinleri yüksek frekanslı yüksek gerilim üreten hava çekirdekli rezonans trafolarıdır. Tesla, Maxwell’in ışığın matematiksel olarak dalga olduğunu ispatlamasıyla yüksek frekanslı alternatif akım üretmenin mümkün olduğunu görmüştür. İlk deneylerinde frekansı 20000 devire kadar çıkarabilmiş, fakat jeneratörler bu frekansa dayanamamıştır. Tesla’da sonunda ürettiği bobinle elektriği istediği frekansa ve gerilime çıkarmıştır. Peki Tesla’nın bu bobini yapmaktaki amacı nedir? Tesla’nın hayatı boyunca en büyük amacı elektriği kablosuz iletmekti. Nitekim Tesla bunu bu bobinle lokal olarak başarmış, daha sonra yaşanılan olumsuzluklar nedeniyle bu projesini devam ettirememiştir.  Tesla bu yüksek frekans çalışmalarını neon ve flüoresan lambanın icadında, ilk X-ray fotoğrafın çekiminde, MR cihazlarının temellerinin atılmasında kullanmıştır. Bugün de eş zamanlı yıldırımlar oluşturulmasında ve malzemelerin yüksek gerilime dayanıklılık testlerinde aktif olarak kullanılmaktadır.

2- Bobinin Çalışma Prensibi

Devrede öncelikle yüksek gerilim trafosu kondansatörü doldurur. Birincil kondansatörün gerilimi atlama aralığının (spark gap)  gerilime eşit olduğunda bu aralıkta atlama yani kısa devre olur.  Böylece kapasite ile birincil bobin parelel duruma gelir. Böylece birinci paralel rezonans devresiyle, ikincil bobin ve yüksek gerilim çıkışının toroid ya da küresel elektrotun rezonans devresi rezonansa girer. Yani çıkış olarak frekansı rezonans frekansına eşit, yüksek frekanslı yüksek gerilim elde edilir.

3- Peki Neler Yapabiliriz?

Şuanda yurt dışında eğlence sektöründe Tesla bobinine ilgi artmakta sıra dışı tasarım ve sıra dışı görüntüler oluşturan bir cihaz olduğu için ve insanlara zarar vermediği için sahne sanatları ile uğraşan kişiler bu bobini kullanmaya başlamışlardır.

Ayrıca Tesla bobini ile yapacağınız uygulamalar sizlerin hayal gücüne kalmış,onunla her şey yapabilirsiniz. 

Sinemada da yer bulan Tesla’nın bu mucidi 2006 yapımı (Sinemanın akılları zorlayan yönetmeni) bir  Christopher Nolan filmi olan The Prestige (Prestij)’nde gösterilmiştir. Temassız şarj teknolojine yatırımlar 2008 yılından sonra birden artış göstermiştir.