Petrolde Düşüş Trendi Devam Ediyor Peki Ya Neden?

792 views
views

Geçtiğimiz sene petrolde yaşanan büyük düşüşü herkes hatırlıyordur. 100 dolar üzerindeki fiyatlara alışan petrol sadece bir kaç ayda 60 dolardan fazla bir düşüşle 40 dolarlara kadar geri çekilmişti. Bu büyük çöküşün arkasındaki en önemli neden arz fazlasıydı. Petrol talebi global büyüme üzerindeki baskı nedeniyle geri çekilirken petrol arzı tam gaz hatta artarak devam etmekteydi.

Arz talep denklemindeki dengesizlik hızlı petrol çöküşü arkasındaki en önemli neden. Fakat her büyük düşüşte olduğu gibi 60 dolardan fazla düşen petrol fiyatlarında geçtiğimiz aylarda 20 dolarlık bir toparlanma gördük. Düşük petrol fiyatlarının ABD’deki bazı kaya gazı üretim tesislerinin havlu attırmasıyla 40 dolarlardan 60 üzerine kadar tırmandı fiyatlar.

Fakat 60 dolar seviyelerinde çok fazla tutunamadı petrol ve son bir aydır yine dalışa geçti. Geçtiğimiz ay içinde 40 dolar altında kapatan petrol üzerindeki bu baskının nedeni ise çok yabancı değil; arz fazlası.

ABD’den gelen veriler aşırı düşük petrol fiyatları sebebiyle gerileyen sondaj kuyusu sayısında son haftalarda tekrar artış başladığını gösteriyor. Daha fazla sondaj kuyusu daha fazla üretim ve arz demek.

Tabi bir de İran nükleer anlaşması var. Batı ile İran arasındaki anlaşmanın onaylaması sonrası kademeli olarak İran’a uygulanan ekonomik yaptırımlar kaldırılacak. Bu da İran’ın daha fazla petrol ihraç etmesi yani zaten fazla olan petrol arzını daha da artırması anlamına geliyor. İran’ın günlük petrol ihracatının ilerde 600 bin varile kadar çıkabileceği tahmin ediliyor analistler tarafından.

Piyasada arz bolluğu yaşanırken talep tarafında kıpırdama yok. Çünkü üç yıl önce Amerika’da sanayide kaya gazının kullanılabileceği anlaşıldı. Kaya gazı, petrolden çok daha ucuz ve çevreye zararı yok. Ama en önemlisi Amerika kanunlarında yer almıyor. Yani Amerikan Hükümeti çıkartılan kaya gazları üzerinden vergi almaya ya da kontrol altına almaya yetkili değil. Bunun en büyük nedeni Amerika’da Türkiye’de olduğu gibi bir torba yasa düzeni yok. Torba yasaları olsaydı gece saat 02:00-03:00 sularında pat diye yasayı çıkartırlardı. Ama orada “DEMOKRASİ” var. Sonuçta özgürlükler ülkesi!

Yunanistan krizi şimdilik geride kaldı fakat Euro Bölgesi’nde son gelen PMI verilerinin de gösterdiği gibi üçüncü çeyrekteki toparlanmanın devamı yapısal reformlar olmadan gelebilir mi soru işareti. Çin tarafından açıklanan büyüme verileri %7.00’lik hedefe ulaşılacağını gösteriyor fakat piyasaların Çin verilerine olan güveni çok az. Zaten Çin %7.00’lik bir büyüme yakalasa da önceki yıllardan çok uzakta bir performans ve petrolde talebi canlandırmaya yeterli olmayacak.

Yani petrol için tekrar kara bulutlar toplanıyor dersek yanlış olmaz. 35 dolar bölgesi bundan sonraki ilk kritik destek bölgesi. Arz talep dengesizliği ile bu destek önümüzdeki süreçte kırılabilir. Tabi tıpkı geçtiğimiz aylarda olduğu gibi zaman zaman toparlanmaların geldiğini göreceğiz fakat şu anki şartlarda bu tür toparlanmaların kalıcı olma ihtimali düşük.