He’nin İki Gözü İki Çeşme

847 views
views

Küplüce Mezarlığındaki kabrinin tahrip edilmesiyle gündeme geldi, edebiyat dünyamızın unutulmaya yüz tutmuş simalarından Mehmet Ali Asaf Çelebiler yahut şairliğine yakıştırdığı ismiyle Asaf Halet Çelebi…

O ebedi uykusunda rahatsız edilmişti. Halbuki şöyle diyordu uyanıklık şiirinde uykusu için:

uykum geliyor
uykum geliyor
uzaklaşıyorum
yaklaşıyorum
kendimden
kendime

 

1907 de Cihangirde dünyaya gelen Asaf Halet Çelebi, dahiliye nezaret şifre kalem müdür Mehmet Sait Halet Bey’in oğludur. Mehmet Sait Bey, soyadı kanunu ile beraber, ayrı bir sevgi ve muhabbet beslediği Mevlana’ya ithafen, Çelebiler soyadını layık görür aileye.

Babasından aldığı sevgi, saygı, hürmet ve muhabbetten olacak ki şiirlerinde babasının adınıda kullanır Mehmet Ali Asaf Bey.

Asaf Halet Bey, dönemin öncü okullarından olan, Mekteb-i Sultani diğer adıyla Galatasaray Lisesi’nde eğitim ve öğrenim görür. 8 yıllık eğitimi sırasında, Fransızca gibi bir dille tanışmanın verdiği haz ile diğer dilleri de öğrenmek ister. Babasının yardımıyla Farsça ve Arapça öğrenmeye gayret eder.

Altı dil öğrenir yaşamı boyunca fakat Farça’dan pek hazzetmez. Sebebini ise içinde sevgi kelimesinin olmayışına bağlar.

Sultani yıllarının ardından Sanayi-i Nefise Mektebi’nde (Güzel Sanatlar) eğitimine devam eder. Ardından Adliye Meslek Mektebi’ne kaydolur ve mezuniyetinin ardından, Osmanlı Bankası, Deniz Yolları İşletmeleri’nde çalışmaya başlar.

Fakat Asaf Halet Bey’in kendini asıl bulacağı, geliştireceği yerlerden biri, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü kitaplığıdır.

Görev icabı geldiği bu yerde, okur, araştırır, öğrenir ve yazar. Uzun süre burada ki görevine devam eder.

Mehmet Ali Asaf’ı, Asaf Halet Çelebi yapan en önemli özelliği, hiç şüphesiz, yayımladığı döneme kadar denenmemiş, yayımlandığında ise pek anlaşılamamış eşsiz şiirleridir.

Şiirleride, hülya, başka alemler ve mistik soyutlamalara yönelen Asaf Halet Bey, şiir dünyamızda büyük bir değişim süreci olan Garip akımından evvel, bir garip akım yaratmıştır aslında. Öyle ki Sultani’den çok sonraları mezun olan ünlü tiyatrocu Ferhan Şensoy kendisine hayran kalacak ve Denememeler adlı kitabında okuyucularına tanıtacaktır Asaf Halet Çelebi’yi.

Gençlik yıllarında aruz ve divan edbiyatından etkilenen Asaf Halet Bey, zaman geçtikçe ölçülerden kurtulmuştur.

Yazdığı şiirlerde şekil olarak batı veya Fransız modellerini deneyen Asaf Bey konularını genelde, doğu medeniyetlerinden, tasavvuftan, islam mitlerinden seçmiştir.

Hurufilik gibi, harfleri bazı şekillere, kişilere benzetme olarak tanımlanabilecek mistik bir akımdan faydalanır He şiirinde. Arapçada ki harf özelliklerinden yola çıkarak, bir harfi, Ferhat ile Şirin’in aşk hikayesine atfederek yazmıştır bu şiiri ve şöyledir;

vurma kazmayı

ferhaaat

he’nin iki gözü iki çeşme

aaahhh

dağın içinde ne var ki

güm güm öter

ya senin içinde ne var

ferhat

ejderha bakışlı he’nin

iki gözü iki çeşme

ve ayaklar altında yamyassı

kasrında şirin de böyle ağlıyor

ferhaaat

Şu an bu şiirlerinin toplandığı kitaplara ulaşmak da hiç de kolay değildir. Eski baskıları, kayıpların ardından değer bildiğimizden olsa gerek, nadir ve pahalı olarak okuyucuya sunulmaya çalışımaktadır sahaflarca.

YKY ise şiirlerinin tamamını topladığı Bütün Şiirleri adlı yapıtı 5. Baskıdan sonra henüz basmamıştır.

Bu denli unutalım diye uğraştığımız Asaf Halet Çelebi, sırf bulunduğu topluma yararlı olabilmek adına 1946 yılında bağımsız olarak siyasi seçimlere katılmıştır. Seçilemez fakat ne araştırmaktan ne yazmaktan ne iyi niyetinden vazgeçer…

Ve maalesef 15 Ekim 1958 günü vefat eder. Geride, kısa denebilecek bir ömürde yazdığı eşsiz şiirler, yazılar ve bir kabrini bırakır.

Densizce, fütursuzca, kadir kıymet gibi değerlerden bihaber şekilde Asaf Halet Çelebi’nin mezarına saldıranlar He’yi aşk acısının dışında bir kedere gark etmişlerdir.

Sonsuz uykusunda, bu saygısızlığı yapana tek tavsiye şu olmalı ki;

Uyanıklık şiirinin başka bir bölümü;

uyanık yollar yürüyorum
uykuda yollar yürüyorum
uykuda insanlar görüyorum
niçin gördüğümü bilemiyorum
uykum geliyor
uykum geliyor

 

Önceki İçerikBiz Mektup Yazardık
Sonraki İçerikMarş Basmıyor
Paylaş