EKONOMİ

Asgari Ücret İle Yine İşçiler Kaldırılıyor

fft99_mf5754454

2015 yılı Türkiye için çok sancılı bir yıl oldu ve etkisi hala devam ediyor. 2015 yılında iki kere genel seçime gittik. İlk seçim ile ikincisi arasında 5 ay gibi bir zaman vardı ama sonucunda bir uçurum vardı.

İsim vermek istemiyorum ama belki yazdıklarımdan kimleri anlattığımı anlarsınız. Türkiye’deki bir olayın hafızada kalma süresini göz önüne alırsak bu isimleri hatırlamayacağız kanaatindeyim.

Haziran ve Kasım seçimlerinde en çok dile gelen üçüncü konu “asgari ücret” idi. Haziran’da bir çok kişi ve parti çeşitli paralar telaffuz etti. Birisi çıktı 5000 TL, diğeri 2000 TL ve öbürü 1500 TL dedi. Halk pek kulak asmadı aslında buna. Kulak asmaması çok normal çünkü bu telaffuz edilen miktarlar ülke ekonomisinin dengesini bozup önü alınamaz bir krize neden olabilirdi.

Daha sonra ne olduysa birisi çıkıp 1300 TL yapacağım dedi ve yaptı. Seçim meydanlarında ve medyada hep net ücret 1300 TL olacak dedi. Sonuç olarak en düşük asgari ücret 1300 TL ama bu net değil. İçinde AGİ (asgari geçim indirimi de) var. Bunu hiç bir işçi görmedi ve görmeyecek.

Biraz detaya inecek olursak devletin bahsettiği asgari ücretin brüt hali 1647 TL’dir. Bunun üzerinden 230,58 TL Sigorta Primi İşçi Payı, 16,47 TL İşsizlik Sigortası Payı düşüldükten sonra gelir vergisi matrahı olarak 1399,95 TL geriye kalıyor. Matrah üzerinden 86,46 TL Gelir Vergisi ve 12,50 TL de Damga Vergisi kesiliyor.

Brüt ücret üzerinden toplamda 346,01 TL kesinti yapılıyor. Sonuç olarak 1300,99 TL oluyor ama bunun içinde AGİ’de dahil.

Brüt ücret ve toplumsal düzeye göre bir oran var ve evli, bekar ve çocuk sayısına göre bu tutar değişiyor.

1647 TL brüt ücreti olan bir işçi/çalışan bekar olursa AGİ 123,53 TL, eşi çalışmayan ve çocuğu olmayan için 148,23 TL, eşi çalışmayan ve 1 çocuğu olan için 166,75 TL olarak gidiyor böyle AGİ tutarları.

Devletin bahsettiği net 1300 TL olsaydı eğer işçinin net eline geçecek olan tutar 1450 TL civarında olacaktı. 1300 TL’nin üzerine yaklaşık 150 TL civarında da AGİ eklenecekti.

Haşmetli devletimiz ve onun yaptığı her şeye çanak tutan güzel ülkemizin güzel vatandaşlarının bazıları bunu görmezlikten geldi ve hiç ses eden yok. Olması da zaten beklenmiyor ki.

Şimdi olaya bir de işveren ve ülke ekonomi boyutundan bakalım.

1300 TL (AGİ dahil) maaş alan bir işçinin/çalışanın işverene maliyeti 2000 TL’yi buluyor. İşveren için maliyetler %35 civarında arttı. Bu yükü kaldıramayıp otomatik olarak en büyük maliyet olan işçi maliyetinde azaltmaya gidip işçi çıkartacaktı. Bu da ülke ekonomisine işsizlik olarak yansıyıp hükümetin imajının kötü etkileyecekti. Devlet bu işçi çıkartmalarının önüne geçmek için işverenin işçi maliyetlerinin %40’ını devle kasanından karşılanması için gerekli düzenlemeleri yaptı.

Yani işin özü bir siyasi parti siyasi ömrünü uzatmak için işçileri kullanıyor ve sonra senden benden topladığı paralar ile o işçilerin patronlarına güzelce peşkeş çekiyor. Kimin sesi çıkıyor peki? Hiçbir siyasi partinin ya da vatandaşın çıkmıyor. Çıkması gerekiyor aslında. Benden aldığı vergiyi bana dolaylı yoldan geri ödemek zorunda. Devlet olmanın en büyük özelliği de bu değil mi zaten? Sırça köşkler, zırhlı araçlar ve hiç gerçekçi olmayan maaşlar ile ne kadar da yapabilir o da ayrı bir soru zaten.

1300 TL asgari ücretin enflasyona da katkısı %1-1,5 civarında olacak. 1000 TL asgari ücret ile 2500 TL’lik telefon alan işçi 1300 TL ile artık neler yapabilir siz düşünün. Ülkemizin düşünme ve araştırma yapmadığını düşünürsek biraz ben yardımcı olayım 5000 TL’lik telefon, 500.000 TL’lik araba ya da 2 Milyon değerinde bir ev alabilir. Bunları yapmazsa bile zevki ihtiyaçlarını arttıracak ve borçlanacak. Sonra çıkıp kredi kartı/kredi mağduruyum diyecek. Borçlanırken kimse kimsenin kafasına silah dayamıyor. Ne ortada kredi kartı/kredi mağduru ne de gerçek halk var.

Olacaklara değil olmayacaklar kısa vadeli hayallere ve zevklere yatırım pardon harcama yapıyoruz. Sahi biz G20 üyesi ülkesiyiz değil mi? G20’de son 5 yılda 2 sıra geriye düştüğümüzü görmüyoruz.

About the Author

Samet Demir

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir